Παρότι απομένουν περισσότερα από τρία χρόνια για τις επόμενες προεδρικές εκλογές στις ΗΠΑ, ο Ντόναλντ Τραμπ φαίνεται να προετοιμάζει ήδη το έδαφος για τον διάδοχό του. Παρά το γεγονός ότι το Σύνταγμα των ΗΠΑ δεν του επιτρέπει τρίτη θητεία, ο Τραμπ άφησε να εννοηθεί πως ο νυν αντιπρόεδρός του, Τζ. Ντ. Βανς, πιθανότατα θα είναι ο πολιτικός κληρονόμος του κινήματος «Make America Great Again».
Σε δηλώσεις του, ανέφερε ότι είναι πολύ πιθανό ο Βανς να είναι ο επικρατέστερος εκπρόσωπος της επόμενης γενιάς του MAGA, ενώ δεν απέκλεισε τον ΥΠΕΞ Μάρκο Ρούμπιο ως πιθανό συνεργάτη του Βανς στο ψηφοδέλτιο του 2028. Ο Ρούμπιο, που διατηρεί διπλό ρόλο ως Υπουργός Εξωτερικών και Σύμβουλος Εθνικής Ασφάλειας, δήλωσε πρόσφατα ότι στηρίζει τον Βανς, χωρίς ωστόσο να αποκλείσει και το δικό του μέλλον σε ηγετική θέση.
Η ταυτότητα του Βανς
Ο Βανς, πρώην πεζοναύτης και συγγραφέας του βιβλίου «Hillbilly Elegy», αποτελεί κεντρική φυσιογνωμία της κυβέρνησης Τραμπ, με επιρροή τόσο στην εσωτερική όσο και την εξωτερική πολιτική. Το όνομά του βρίσκεται διαρκώς στην επικαιρότητα, καθώς θεωρείται στενός συνεργάτης του Τραμπ και εν δυνάμει διάδοχός του.
Παρότι παλαιότερα είχε εκφράσει επικριτικές απόψεις για τον Τραμπ – ακόμη και παρομοιάζοντάς τον με τον Χίτλερ – σήμερα αποτελεί βασικό στήριγμα του προέδρου. Η αφοσίωσή του, ωστόσο, έχει αμφισβητηθεί από ορισμένους, λόγω αυτής της στροφής.
Ο Βανς προέρχεται από φτωχή οικογένεια στο Οχάιο και έχει δεσμούς με τον κόσμο της τεχνολογίας. Η είσοδός του στην πολιτική χρηματοδοτήθηκε από τον Πίτερ Θίελ, ενώ η προσωπική του ζωή – παντρεμένος με γυναίκα ινδικής καταγωγής – έχει προκαλέσει επικρίσεις από ακροδεξιούς κύκλους, παρά τις πολιτικές του θέσεις που τους προσεγγίζουν.
Διπλή φιλοδοξία και ευρωπαϊκή πρόκληση
Ο Βανς δείχνει να έχει δύο στόχους: πρώτον, να γεφυρώσει το χάσμα μεταξύ της Silicon Valley και του τραμπικού λαϊκισμού και δεύτερον, να διαδεχθεί τον Τραμπ όταν ολοκληρωθεί η θητεία του. Η πρώτη του σημαντική διεθνής παρουσία, στη Διάσκεψη Ασφαλείας του Μονάχου, ήταν αποκαλυπτική: επέκρινε ευθέως τους Ευρωπαίους ηγέτες για τις πολιτικές τους, ιδιαίτερα στη μετανάστευση και την ελευθερία του λόγου, προκαλώντας αντιδράσεις.
Σε μεταγενέστερη σύγκρουση με τον Ζελένσκι, τον χαρακτήρισε «αχάριστο», επισημαίνοντας ότι η Ουάσινγκτον πρέπει να επανεξετάσει τον ρόλο της στον πόλεμο της Ουκρανίας και να ζητήσει μεγαλύτερη συμβολή από τους Ευρωπαίους συμμάχους. Ως γερουσιαστής, είχε από τότε επικρίνει τις δαπάνες των ΗΠΑ για την Ουκρανία.
Πραγματιστής και όχι ιδεολόγος
Ο Βανς, σύμφωνα με ανθρώπους που τον γνωρίζουν, είναι περισσότερο πραγματιστής παρά ιδεολόγος. Πιστεύει ότι το αμερικανικό συμφέρον πρέπει να τίθεται πάνω από τις διεθνείς στρατηγικές και να αφορά άμεσα τους πολίτες της χώρας. Βασική του θέση είναι η ανάγκη στροφής της πολιτικής προς τις ξεχασμένες εργατικές τάξεις της αμερικανικής επαρχίας, που – όπως υποστηρίζει – έχουν μείνει εκτός της οικονομικής ευημερίας των τελευταίων δεκαετιών.
Σε νεότερες τοποθετήσεις του, ορίζει ως υπεύθυνες για τα δεινά αυτών των τάξεων τις πολιτικές ελίτ: τόσο τους Δημοκρατικούς όσο και το κατεστημένο των Ρεπουμπλικάνων, μαζί με τους παγκοσμιοποιητές και τα ισχυρά πανεπιστήμια.
Απορρίπτει κάθε φιλική στάση προς τον Πούτιν, διευκρινίζοντας πως, αν και δεν τον θεωρεί θετικό πρόσωπο, οι ΗΠΑ πρέπει να διατηρούν τη δυνατότητα διαλόγου και να θέτουν προτεραιότητα την εθνική τους ασφάλεια.
Ο ίδιος θεωρεί ότι η μεγαλύτερη απειλή για την Αμερική βρίσκεται στην Κίνα και όχι στην Ουκρανία, δηλώνοντας ότι το Πεκίνο θα αποτελέσει τον βασικό γεωπολιτικό αντίπαλο των ΗΠΑ για τις επόμενες δεκαετίες.