Οι συριακές αρχές εξέδωσαν ένταλμα σύλληψης κατά του Μπασάρ αλ Άσαντ, κατηγορώντας τον για φόνους, βασανιστήρια και την υποκίνηση εμφυλίου πολέμου. Το ένταλμα εκδόθηκε ερήμην, εννέα μήνες μετά την ανατροπή του πρώην προέδρου, ο οποίος κυβέρνησε τη Συρία για περισσότερες από δύο δεκαετίες και από τον Δεκέμβριο του 2024 βρίσκεται στη Ρωσία, όπου κατέφυγε μετά την προέλαση συμμαχίας ανταρτών και ισλαμιστικών οργανώσεων στη Δαμασκό.
Σύμφωνα με τον ανακριτή Ταουφίκ αλ Αλί, οι κατηγορίες συνδέονται με την καταστολή της εξέγερσης του 2011 στη Νταράα, όταν οι δυνάμεις ασφαλείας απάντησαν με βίαια πυρά στις διαδηλώσεις που ζητούσαν πολιτική αλλαγή. Η καταστολή αυτή θεωρείται η απαρχή του εμφυλίου πολέμου που οδήγησε σε περισσότερους από 500.000 νεκρούς, εκατομμύρια πρόσφυγες και εκτεταμένη καταστροφή στη χώρα. Χιλιάδες άνθρωποι συνελήφθησαν και φυλακίστηκαν, με πολλές αναφορές για βασανιστήρια, εξαφανίσεις και μαζικές εκτελέσεις, γεγονότα που έχουν καταγραφεί σε εκθέσεις του ΟΗΕ και ανθρωπιστικών οργανώσεων.
Η δικαστική απόφαση ανοίγει τον δρόμο ώστε το ένταλμα να διαβιβαστεί στην Interpol και να εξεταστεί διεθνώς, αν και θεωρείται αμφίβολο κατά πόσο μπορεί να υλοποιηθεί, δεδομένης της προστασίας που απολαμβάνει ο Άσαντ από τη Μόσχα. Η Ρωσία υπήρξε καθοριστικός σύμμαχος του πρώην προέδρου στον πόλεμο, παρέχοντας στρατιωτική και διπλωματική κάλυψη που διατήρησε το καθεστώς του στην εξουσία για περισσότερο από μια δεκαετία.
Η υπόθεση έχει ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς έρχεται σε μια συγκυρία που η Συρία βρίσκεται υπό μεταβατική διοίκηση μετά την απομάκρυνση του Άσαντ. Η παραπομπή του σε διεθνή νομικά όργανα θα μπορούσε να αποτελέσει ιστορικό προηγούμενο, αντίστοιχο με άλλες δίκες ηγετών που κατηγορήθηκαν για εγκλήματα πολέμου, όπως του Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς ή του Σαντάμ Χουσεΐν. Παράλληλα, συριακά μέσα μετέδωσαν ότι το ένταλμα συνοδεύεται και από κατηγορίες για υποκίνηση εμφυλίου πολέμου και οργανωμένη επίθεση κατά πολιτών.
Η έκδοση του εντάλματος χαιρετίστηκε από οικογένειες θυμάτων που είχαν καταθέσει μηνύσεις, θεωρώντας την εξέλιξη αυτή ως ελάχιστη δικαίωση μετά από χρόνια ατιμωρησίας. Ωστόσο, παραμένει αβέβαιο εάν η διαδικασία θα έχει πρακτικό αποτέλεσμα, καθώς ο πρώην πρόεδρος εξακολουθεί να προστατεύεται σε ρωσικό έδαφος και η Δαμασκός διατηρεί στενούς δεσμούς με τη Μόσχα.